Saturday, December 24, 2016

Hmun Khawharah Krismas

'Aw tunah hian i kal ang u, hmun khawhar lam chu i pan zel ang,' tih hlâte hi han sa ngial bawk thin mah ila, a hmun khawhar lo lam, huau huau, hlimhlawp leh a hulûm lam panin mi tam zâwk chu kan liam tak nguah nguah a. Kawtthlêr mawi leh bazar hmun a lûn a, hlimhlawp bawlna leh zu dawr a rak hlê si zawng a nih hi!

Krismas hi a ropui êm a, kan theih tâwpa ropui leh neih zawng zawng nêna lawm a phû. Mahse, lei lâwmna leh khawvêl hlimna hmun ualaua tâp ringawtten Bethlehem an thleng dâwn lo. Khawvel ropuina leh nawmsakna hnuchhawna, ran in tlâwm hmun khawhara Isua pantu, rilrua inngaitlawmte hnênah Krista a inlâr ṭhin.

Kuminah hian thihna leh natna avâng emaw, rawngbâwlna avâng emawa khawhar taka Krismas hmuaktu kan awm leh ngei ang. Mi tam takin an hnâwl, lei lalten an do, Isua Krista chu kan 'Lal duh, kan lunglai hnêmtu' lo ni rawh se; hmun khawharah pawh ama'n min awmpui dawn si a.

Krismas chibai le.

Monday, November 21, 2011

Mama's Song


Krismas thil thar te chu nei kim vek tawh mah i la, hmabak hlimawm leh nghahhlelhawm tak min la hmuak thin tu chu Urlawk zan a nih thin kha. Khatih lai khan Krismas Pa kha tuna Santa Claus ang hian ka suangtuah ngai paw'n ka hre lo. Rinna kan tih hi 'thil beiseite awm ngeia hriatna' a nih ngai chuan Krismas Pa ka ngaihdan kha rinna chu a ni ve ngei tur a ni. Hmu hauh lo leh a nihna tak hre chiang hauh si lo khan awm ngeia hriatna ka nei ve tlat a, urlawk zana kan thleng dawhah ngei khan a rawn thlak dawn tih ka ringhlel ngai tlat lo.

Krismas Pa kha ka nu nen khan an inkungkaih tha hleah ka ngai ve tawp bawk. A duhzawng leh a chet vel dan tur kha a hrechiang tlat a ni. Urlawk zanah mu hma turin min han ti a, khum lua thleng dawhin ngaihtha takin kan mu ta siai siai thin a nih kha. Ka nu kha nu hausa a ni lo, mahse a fapa tan hian a tlin tawkah ui a nei ngai lo. Chu chu Krismas thawmhnaw thar leh Urlawk zan dawhthlak atang khan a chiang zual thin. Zing han thawh a, kan thleng dawha thil lo tla ten min tihhlim thin zia kha aw! Chu kan hlimna avanga hmangaihtu nu thinlunga lawmna luangliam kha tunah hian hmu thiam ve tan dawnin ka in hria!

Krismas-a rual kan awh bik hlauvin ka pa nen khan an theihtawp tak meuh an chhuah a, kan tan an inkhawl tang tang a. An thawhrim rah kan seng dawn phawt chuan kutruaka awm pawh an thlang mai zawk thin. Chutih laia an tlin bak bak kan phut reng mai thin te khan hmangaihtu nu leh pa lu a lo tihai thin awm mang e ka ti.

Kan lo puitling a, an tana Krismas thilpek chhe te ka pek ve thin avanga ka nu lawm hmel kha ka mitthlaah a la cham reng. Thenrual zingah a sawi bang lo thin kha a ni a! Hei, Krismas a lo hnai leh ta. A tana thil eng emaw tihsak leh ngei ka chak mang e. Mahse a awm tawh tlat si lo!

Chhungkaw kimin Krismas kan han hmang a, kan ri chel chul mai thin te kha a hunlaiin a hlutzia ka lo ngaihtuah ngai lo. Tunah chuan khang hun te kha thawnthu ang mai a lo ni zo ta a, duh eltiang mah i la Krismas thilpek pek tur nu ka nei ta hek lo! Thil pakhat erawh tih ka tum, ka nu, i tan. Kan Krismas tree (a lam pawh i lam thiam thin lo kha a nia)-ah hian i pual liau liauin arsi ka lo khai ang. Krismas Ni-ah van atangin i lo thlir dawn nia.

I tellova Krismas hman hi kumtinin a huphurhawm thar leh thin. Mahse hei hi ka tiam ang che - Pathianin min awmpui ang a, hlim taka kan awm hi i duhthusam a ni reng thin tih hriain, chumi avang tal pawh chuan kan tana nau lo piang hi hlim taka lawm kan lo tum ang.

Hetah Krismas hmangho thei tawh lo mah i la, nakinah, vanah, tuna i awmna hmunah ngei khan Krismas kan hmang ho leh ngei ang tih ka ring tlat a. Chumi hun a lo thlen hma pawhin nangmah thlahlel ngawih ngawih tute hi rauthla talin Krismas min rawn hmanpui thin la kan va ti em!

[He thuziak rawn pian chhuah tirtu chu a hnuaia mi hi a ni e]


Wednesday, May 4, 2011

Damdawi Kha

Naupan laia damdawi kha ka huat em em thinna kha tun thleng hian ka la sim hlei thei lo. Nu ten kan ka an han keu ang chawt chawt a, damdawi min han tulh lui a, tap chungin, mittui nen, hnap tui nen kan lem ta bawrh bawrh mai thin a nih kha! Ni e, naupang mai tan chuan damdawi ei hun kha 'hun khirh tak lo thleng' a ni hawt mai. A tui lo em a lawm maw le!

Cartoon character-a ka lawm em em thin, Dennis the Menace pawh hian chu hun khirh tak chu a lo paltlang ve ngei a nih hi. Damna min pe tu ni si thil hi engati nge a tui loh em em? He zawhna hi naupang zawhna mai a ni lo. Khawvel zawhna a ni.

Kan duh loh zawng leh kan beisei loh zawng taka thil a lo thlen hian kan thatna tur a ni tih pawm thiam a har thin a. A tui lo va, lem a har a, a kha vawng vawng thin. Amaherawhchu damlo tana damna hi damdawi tui leh thlum ringawt a lo ni hauh lo. Paulan 'ka inngaihhlut lutuk loh nan tisaah hling mi pe a ni' a tih kha 'ka tana tha tur a nih avangin damdawi kha min ei tir' a tihna pawh a ni.

Khawvel mi hlawhtling leh rawngbawltu ropui tak tak te hi hun khirh leh harsa paltlang fo tawh, kawng bumboh sikul chhuak an lo ni fur mai tih kan hria. Psychologist ho pawh hian harsatna leh tihsual atanga mihringin thil kan lo zir nasat zia hrechiangin 'learning by trial and error theory' te pawh an duang chhuak a ni. He theory an duan chhuah hma hun rei tawh takah khan Sam ziaktu chuan "I thuruatte ka zir theih nana tihhrehawma ka lo awm kha ka tan a tha a ni," a lo ti daih tawh.

Kan tui tih zawng tak leh a thlum dep dep nazawng hi kan taksa hian a lo thatpui hauh lo va. Kan duhthusam, kan tana tha tur nia kan ngaih, a tira kan rilrem zawng takte hi a tawpa harsatna min siamtu an ni letling thei fo. Chutiang bawkin kan nuna harsatna lo thleng reng reng hmelma ep a ep ngawt hi a lo dik hauh lo. Nun dan tha zawk min kawhhmuhtu, hringnun hrual fiptu zirtirtu tha an ni thei si a.

Rinna kawngah pawh hian kan ngaihdana kawng tluang zawh a, kan duhthusam rama chen reng kan tum hian kan dai pelh fo. Engkim hre tu, kan thatna tura kawng tinrenga min thawhsak thintu Pathian kutah innghat ngam a, "I thu ni se," tih mai hi tawngtai dan dik leh finthlak a va ni em!

Harsatna te hi kan mamawh thil tam tak kan zir chhuahna sikul tha an ni a, damna tha zawk chang turin damdawi kha kan ei a ngai fo thin, tih hi zirlai harsa tak ni mahse hringnun tana thil pawimawh ber te zinga mi a ni si a nih hi!

Friday, November 12, 2010

Excuse me!

Khati khan khawthlang lam hrutin Tripura ramri Zomuantlang thlengin ka'n phek thla ve ngial kha a ni a. In lamah chawl hahdamin hun awl remchangah blog te pawh ka vil chho ve keuh keuh ang chu tia ka inkhap ka inkhap chhung hian ni engzat nge ral ta chu le? Blog-a ka thuziah hnuhnun ber hi April ni 9 kha a ni a, khata tang khan thla sarih zet a liam ta a. Engmah ka dah belh lo. Thiante min fuihna aw paw'n min au harh hlei thei lo a ni ber a. Laiking puantah tur ang maiin chawngthu pa tih takah 'lung' hi kan chawi kan chawi mai chu a nih hi!

Mahse he tribal hnar per thlir thler hnuaiah hian phatna zawng a lo bo bik hauh lo mai. Hmanah kan thian pakhat, englai pawh a insawi buai em em reng mai hi a awm a, buaina tur em em a neih kan hre lem hlei lo. Chutiangte chu min chan zovang tih hlau thawng ru ang reng tak chungin 'ka buai thu' hi chhuanlama hman tulin ka hre ta mauh pek a nih chu.

Ram pawn lama ka awm lai khan nitin hna pangngai thawh bak chu mahnia awm keuh keuh a, duhzawng tih melh melhna hun kha ka lo ngah phian hi a lo ni a. Chuvang chuan blog lamah pawh ka kut a hlei thei deuh a lo ni. Chutah Mizoramah ka'n chuang chhuak ta a le, nitin hna bakah, kohhran, chhiatni-thatni, thenrual kawm leh sawi fak theih si loh eng eng emaw avangin hun awl ka nei thei ta hlek lo mai a. Han tin ve uaih uaih thin mah i la, thatchhiat chhuanlam eng emaw tak hi a lo awm ve leh khauh zel a. Tum hram i la chu kan thai ve nual tur hi chu a ni na a, ka tlin ta ngang thin lo a ni.

Kan Mizo society hi rualpawl mi leh kohhran, khawtlang, etc. a in hmang mi deuh tan chuan thil ngaihtuah chet chetna hun leh mahnia inkhunghranna hun thawl a lo vang khawp mai hi a lo nia. A huhova thiltih a tam a, kan kal ve ngeina tur chi leh kan tih ve ngei tur chi hi a lo tam bik hle a ni tih te ka ngaihtuah thar leh a. Hei vang hi em ni, school/college kal kan uar ang hua 'mithiam' han tih tak tak tur kan chhuah tlem leh tlat thin, tih te hi ka ngaihtuah thleng leh ta zel a ni.

Hna vawn nei tawh leh eizawnna lama in sawhnghet tawh te tan chuan kan hna tibuai lo va mi tangkai nih hi thil tha a ni a. Chutiang ni ve lem lo tan erawh a inham hnawk lutuk lo zawnga chet lak thiam a tul mang e, te ka ti ta zel a. Ram pawn lama awm te pawh Mizoram ang deuhva pawl hrang hrang neia chetvelna siam tam lutuk te hi a awm thei ang em, tih te ka ngaihtuah thleng ta zel a. A huau huau leh a hup hup lo zawng deuhva inher rem a, fianriala thil tangkai ngaihtuah kawnga harh tharna te hi kan mamawh ta fu a ni thei ang em, tih te thlengin ka ngaihtuah ve ta vak vak a nih chu!

Chung te avang chuan blog lam buaipui hman lo khawpa thil tul zawk dang ka khurbinpui ta deuh te pawh hi ka inthiam chawp ve ang nawk nawk a. Rual pawl hman lo leka bur chut chut reng mai hi tha ka tih ber loh rualin rual pawl lutukna lama thil tangkai zawk tih thulhphah erawh tha ka ti chuang hauh si lo. Kan khawtlang nun inzawm tawnna hlu tak leh thil kan la tihho dial dial theihna te, kan inkawmngeihna te hnawl fithla zawnga tan latu nih erawh chu ka tum lo ve tlat lawi a! Ka va buh teh nuai e!

Excuse me!

Friday, April 9, 2010

Khawthlang lam hrutin...

Thla la thiam ka ni lo va, kamera tha lah ka nei hek lo. Mahse ka chhuahvah apiangin he ka kamera te hi ka keng chhuak ve thla zen a. Hawina lama ka mit latu deuh chu ka kllik ve pawp pawp zel. A thlalak quality tha lem lo mahse thlalakten hriatrengna hlu tak min vawn sak hi a ngaihhlutawm ve hrim hrim mai.

Zomuantlang: Tuikuk Arbawm. He arbawm thla la tur hian ka veh nasa a nia aw!

West Phaileng: Gas changa a bur tlar tuar ngai reng mai hi engtikah tak bang ang maw!

Khantlang: Chakma puan tah. A puan tah hi Chakma puan dik tak a ni. La fuh ka inti ve nasa!

Tuipuibari II: He tiang lei su then dulh dulh thei hi en mai aiin zawh huai ngam a har! Kan zawh lai hian Chakma pa pakhat chu buara ip khata thil pu chungin a lo tlan phei vel. Ka va ngei e aw!

Tuipuibari Centre: Hetiang ar (Mizo ar?) hi thingtlang lamah lo chuan hmuh tur a vang tan ta. Kei ka lung zu ti leng tlat a!

Salem Boarding: He thil hian kan naupan laia 'Danger - Hlau hawm' tia kan chhiar zuah zuah thin lai kha min ti hrechhuak. Hmuh tur a awm ta mang lo em maw ni.

Friday, March 12, 2010

Ka kawnferen ve


Member 121415 zet nei Kristian Thalai Pawl Inkhawmpui Lian meuh chu a lo ropui phian mai. He inkhawmpuiah hian hun rei tak chu ka kal ve ngai ta lo va, khatia ka'n nan fuh ve tak hlauhah chuan, "Tun tum chu khawnge!" tia insang phekin Mamit lamah ka liam thla ve ta kha a ni a. Zan hnih lek riaka kal ve mai ka ni na a, sawi tur ka hawn hnem ve phian lawi a. Ngaihtuahnaa thil lo awm then khat hmangin ka'n titi mai mai teh ang.

Thank you for the music
Pathianni chawhnua pandal kan lut tur chu Wales atanga lo kal sap pa lian buang theng thung pakhat nen kan titi chiam pek a. A thusawi pakhat ka pawmpui ve riau chu, "Musician in nei tha hle mai, khuang leh rimawi chi hrang hrang nena in tih ang hian ti ve ta i la, thalai tam tak kan huikhawm ve theih ka ring..." tih hi a ni.

Ni e, kan musician ten rimawi hmanraw chi hrang hrang hmanga mipui zai min han rem khan boruak a ti nuam a, thalai lehzual ta sawta inhriatna te pawh min neih tir hial nia! Music lamah theihna kan nei tha a, nasa takin hma kan sawn bawk tih a chiang. A lawmawm ka ti.

Mit la zual pathum
Kan thlen ve hma thil engmah sawi tur ka nei lo va. Ka hmuh chinah thil pathum, ka mit la riau an awm. Pakhatna: Chanmari Bial drama kha. Lemchan lamah khati tak khan kan lo changkang ve tawh ang tih rin ngaihna reng reng ka lo hre lo. A thuchah chu thuhran, a hmuhnawmna leh a tak (real)-naah ringawt pawh Mizo drama chan ka lo hmuh tawhte lakah a chungnung lawr lak. Minit reilote chhunga khatiang lemchan hmuhnawm min entir tur khan hmanraw manah cheng sing hnih chuang an seng ral a, Aizawl atanga 407-a phurh tham bungrua an rawn thawh chhuahpui. Music leh costume te kha a va tha e aw! Drama-ah pawh khati kan nih chuan film tha leh hmuhnawm siam tur paw'n skill kan nei a, bungrua leh hmanraw tha kan neih phawt chuan sang tak kan thleng thei niin ka hmu.

Pahnihna: Electric Veng Bial worship dance kha lam satliah a ni lo. Choreography a ropui a, chu aia ropui zawk chu an ruala tih takzeta Pathian min biak tir thei kha a ni. Hmuhnawm an chhuah a ni satliah lo va, mipui thinlung ril takah Pathian thuchah ropui an puang. Hma kan sawn zel!

Pathumna: Zarkawt Bial nula pangate khan an zaithiamna leh an music thiamna hmang khan mipui min va barakhaih chiang! Band tha kan neihte an khum chu ka ti lo, Mizo nula dik tak, puan bih hnap chunga guitar, keyboard leh chhepchher nena stage-a an rawn che vel khan paho ngaihtuahna a tibuai chu a nih ber kha maw le! Kan nulate hian tlangvalte tih theih zawng zawng an ti thei vek lo a nih pawhin, music lamah hi chuan an ti ve thei tih a chiang reng mai. Hmasawnna bawk!

Min ti nuam lotu thil pali
Pakhatna: Taiwan atangin thalai rualten kan inkhawmpui an rawn chhim ve a. Chibai bukna thute, nuam an tih zia te leh inunauna siam zui zel an duh thute tih takzetin an sawi a, fiamthu an thawh lo. Mahse Chinese tawng hi kan nuih zat zawng tak a lo ni nge ni teh reng ni, mipui kan nui dur dur mai. Kan tawng hi a hre ngai lo tan chuan tawng nalh lo ve tak a ni tih ngaihtuah hauh lo va, mi tawng kan han nuih dur dur mai kha chu kan khawhawi la zauh tawk lohzia ti langtu a ni a, zia lo ka ti deuh.

Pahnihna: Inkhawm banah thingpui an rawn sem a, bucket chhin pawh nei lovah thingpui an rawn khai lut luau luau mai a. A bulah mi an veivak deuh reng bawk si a, vaivut khu nen... a hygiene chiah lo ka ti. Ketli lian a ngaihtuah mai theih loh em ni aw...

Pathumna: Mipui thutna kar a zim tlangpui a, thutphah atana hman thing phek lah a hlai si lo, keini ang bawp chu a leng ngang lo a ni ber. Inkhawm chhung a rei bawk si avangin thut ringawt khan a sil thum theih. A aia nuam zawk hret a siam theih ni tawh se a duhawm hle.

Palina: Vaivut hi! Kan ram ti nuam lo tu ber pakhat chu thal laia vaivut, fur laia chirh diak hi niin ka hria. Engtia han tih tur nge maw ni dawn le aw...

A tlangpui thua thlirin thil hi hman ang ngawt kha chu a lo ni tawh lo tih ka hmu. Hnam changkang zawkte um pha turin kawng thui tak zawh a la ngai tih lang reng mahse thalai rual nungchang leh che vel atang khan, "Hma kan lo sawn ve sawt ta hle mai," ka ti.

Friday, January 8, 2010

Ka lo kir!

Zah te pawh zu zak deuh rum rum ia!

Khatia riah buk rauh san tawh ang maia he hmun ka tihkhawhar vang vang takna khan chhan fahrah te te chu a nei ve a. Puhmawh tur pakhatna chu UK Border Agency an ni! Reilote chawlh hmang zawk a let leh mai tura inngai kha min rawn hauh lovin dan thar min lo siam hnan pek a. Registration, reference number chuti khati an ti a. Kum dangah a tul ngai miau loh avangin ka thawhna lam te'n chutiang lo nei lawk thlip thlep hek lo, kei ka keleawl a, khuti lam an invai buai ta chiam mai a ni.

Chutiang vel teh nuai avang chuan kal mai thei dinhmuna dingin kal mai si lovin, heti lama inbengbel ngam chiah si lovin ka awkai ta vel a. Kan lo heti ta a ni!

Swine flu leh wine flu
India rama ka let leh hun lai vel kha Swine flu hran vanglai kha a ni a. Zan rei tawh lamah Mumbai Airport kan han thleng chu dawhkana thuho leh hmunphiatho thleng mai khan mask an lo vuah fur mai a. Laboratory lian takah kan lut ta emaw tih mai awl tak a ni. Heathrow lamah chutiang hmuh tur an awm ve si lo va. Kolkata Airport-ah pawh chutianga rawn intuam chu Mizo ka hmu hnem mai. Keini hian Swine flu chu kan lo hlau ber a nih hi, te ka ti rilru mai mai a.

Lengpui Airport-a an lo tih dan hlei hlei khan min ti buai! Doctor leh nurse ho hi dawhkan hungin an lo duty ve a. Hming leh address min ziahtirin boarding pass-ah seal an lo chhu ringawt a, a zo chu a ni mai a. Kha khan eng chen chiahin nge swine flu lakah kan ram a venhim dawn tih tak chu ka zawt hman ta lo.

Mihring himna leh hriselna kawnga inthlahdah em em chung sia eng emaw hleka a hleihluaka kan chiai leh thin si zia te ka ngaihtuah zui a. Hmabak kan la ngah mang e, ka ti!

Total prohibition-in a huam tel ve chiah si loh, ruih ve theih tho si, grape wine lo lar ta hluai hi 'wine flu' an lo ti a ni awm a! Hmanniah pawh Krismas leh Kumthar vuakveta a hralh a kal zia an rawn puang uai uai mai.

Kan nunzia han en vang vang hian ruih nuam ti hnam kan lo ni a ni awm e. Kan zu ruih a reh fel hmain kristianna kan ruihpui chiam a, chutah politics kan hmelhriat tan dek dek a, Union leh Zalen pawl feh kawngah pawh kalho hlei thei lo khawpin politics kan ruih chilh leh a. Kan thalai ten ruih atana siam zu leh drugs pangngai bakah dendrite leh silipar thlengin an lo rui bawk a. Ruih theih chi reng reng hi chu ruih zel mai kan tum em ni chu aw, ka ti! Grape wine pawh hi ruih theih hauh loh se heti tak hian kan duh awkawng lovang.

Jun Pio syndrome
Aizawl ka han chuang chhuak ta chu thil hmuhnawm tak tak ka hmu hnem ngei mai! Tlangvalho chuan an sam zuahin an lo ti buk luih hlawm a, kekawr zuih ang tet tawt hain 'gamchha' tial an lo awrh hnalh hnalh mai a. Tamtak phei chu an kal ang zaw zaw a! Nula lam pawh secondhand te nena tangkawpin a Korean thei ang berin an lo induang hlawm a. An nalh hlawm ngei mai; an te deuh va, an mawng a fual deuh mai pawh a!

Hengte hian chhan dang vak an neiin a lang lo. Korean film an phalna la lem lo va Mizo tawnga lehlin, cable TV vela kan lo chhuah tak sup sup vang a ni ber ang. Hemi avang hian Bazarah Korean serial an hralh chur chur a, Korean hla a tlanglawn a, an filmstar ho thlalak hralh a kal em em a, kan nulaten Korean tlangval an atchilh ta bur mai a lo ni.

Hnam changkang zawkte nunphung entawn hian kawng thenkhatah hmasawnna min pe ngei ang tih hi ka ring tlat a. Amaherawhchu keimahni nihna ang ang leh dinhmun ang anga thanlenna nghet leh dik ngaihtuah si lo va, mi an tum reng renga kan khawsak hian eng ram ropui mah kan thlen zu han inring lo ve tlat ia!

The land of Icons/Idols
"Nakin lawkah chuan icon/idol hi an common lutuk tawh dawn a. 'Kei chu icon/idol la ni lo ngat ka nih hi,' tih chu intihtheihnan kan la hmang ang," tiin mi pakhatin a sawi fiamthu ka hre tawh. Mizorama ka chuanchhuah lai vel hi Mizo Idol thlan lai vel a ni a, a hnu lawkah Youth Icon thlan a ni zui leh bawk a. Ka hman phawt chuan ka en ve zel a, he fiamthu awmzia hi ka rin hriat ri riai thei ta!

Talent inthukru haichhuah an han ni te, sum tlem azawng hai luh ve theihna a lo awm te, mipui hriata pho chhuah han nih te hi thil tha ve tak chu a ni. Mipui min han 'entertain' hrim hrim te pawh hi ram chhunga awm reng lo tan phei chuan TV hmaa thutchhan tling a ni ve zel a, a tha viau mai.

Thil pahnih erawh min ngaihtuah tir. Pakhatna: Kan thlanchhuah te hi an khawngaihthlak. Tu'n an hriat lem loh, vawilehkhatah an rawn lar ta hluai mai a. A hmaa an nunphung nen a lo inmil si lo. Standard thara khawsak a lo ngai a, chu chu a hnu zela an sum lakluhin a pha si lo. Sawrkar hna emaw sum hnar dang emaw an hmu a nih ngawt loh chuan he ram hi zai ringawta eizawnna chi a la ni mawlh si lo. Lar chiah kha a hlep a ni zui leh mai thin.

Pahnihna: Mizote hi zaithiam hnam kan lo ni lo, tih ngaihdan ka lo neih thin hi ka nemnghet lehzual. Pangngai taka zai ve thei mai chu a mipui ngaihtuah chuan kan thahnem nangiang mai. Mahse, hun kal tawh chhui kir char char pawhin 'zaithiam' tia han sawi tak tak tur chu mi tlem te chauh ka hmu. Zaipawl te pawh nei tha kan inti viau thin. A dik. Mahse 'Halleluiah Chorus' sakah reng Handel's Young Messiah leh kan zaipawl te sak a inthlau mai!

Idol/Icon kan thlan thinah pawh hian chuti tho. Zai tha viaua kan hriatte pawh a khawimaw laiah an zai lai (sharp/flat) leh tlat thin. Studio-a duhtawka cheibawl chuan a chhuak nalh ve mai. Mahse 'live music' nena mipui hmaa kan han zai chiah hian kan zaithiam lohzia a lo lang leh thin.

A zai thei nazawng hi 'zaithiam' title pe kher tawh lo i la, zaithiam tak takte erawh chawisang leh zual i la, hma kan sawn phah deuh ang e maw chu.

Mizoram boruak ka'n hip leh phata ka thil hmuh leh ngaihtuahna vak vel te ziak vek dawn i la, a sei lutuk ang. Mahni intihhlum lo hluar ta viau mai chungchang te, mobile phone leh sex chungchang te, kan khawtlang nun leh ram hmasawnna chungchanga min helhkamtu thil zawng zawng te hi hmun khata han vawmkhawm sen rual an ni lo. Amah Arnold-a tawngkam hawhin, "I'll be back," i ti phawt mai teh ang.

Monday, August 17, 2009

Kohhran: A nuihzatthlak lam bawk

Ho huangah lehzel hi chuan thuhma nei miah tawh lo teh ang!

Hla thlang sual
Beihrual lai a ni a. Durtlang kohhrana Upa bial pakhatah chuan Pro. Pastor -in inkhawm a kaihruai a. Ban a lo hun a, "Aw Pathian nang ngilnei ber,' tih hla kha i lo sa ang u," a'n ti ngawt pek a. An han sa ta a, tlar hnihnaah, "An inneih hriatpui la..." tih a lo ni ta si! Sa zui hlei thei lovin an nui zo ta vek e an tia lawm!

Chatuan sweet sakramen
Hman kum khan Bungtlang 'S' Pastor Bial chhunga khaw chengker tak pakhatah Bial Hmeichhe Inkhawmpui an hmang a. Pathianni chawhnua Lalpa Zanriah Sakramen theh tur an buatsaih dawn chuan chhang an lo keng theihnghilh a ni tih Pastor chuan a hrechhuak ta chauh mai a. Khatiang khuaah khan chuti maiin chhang leitur te kha a lo awm si lo. Nuhovin intihsiak lawmman atana an tih sweet mum, 'chatuan sweet' kan tih mai chi kha an han chan sawm nawk nawk a, chhang atan chuan an hmang ta ringawt mai a ni.

Pastor chuan sakramen chu a han theh ta a. Khunkhan tak mai hian a bei a, sweet chu lek paha "Chhang chu a la a..." a'n ti chhoh lai te chuan thenkhat chu an insum zo lo tan tawh reng a. Dawhkan dinhualtu Upaho chu a han sem kual a. Chutah, "I lo ei ang u," a han ti a. Reh thep thawp lai chuan Upa ho chuan 'chhang' chu an han thial ri ta rep rep mai a. A kiltu Upa pakhat insum zo lo chuan, "Hi hi hiii!" a rawn ti ta mai! Mipui lam pawh chu an nui ta hum hum a!

Nilai thupui zir tui
Kohhran pakhat (a hming chu sawi lo i la)-ah hian Nilai thupui kha an han tuipui khawp mai a. Kum khat zir tura buatsaih kha thla thum chhungin an zir zo der! Zirlai pakhat an han zo kha, "A... a ngaihnawm em mai, a dang kha ti leh law law ang," an ti zel a, rin aia hmain an zo ta mai a ni awm e!

Kan tlin tawk
Hei pawh hi a kohhran hming thup leh ang! Kohhran member tlemte an ni a. Vawi khat chu Pastor-in an kohhran a tlawh a. Sunday School hunah chuan zirlai bu a han zawng a, a hmu ta hauh lo mai a. Chair atang chuan, "Hei khawnge Puitling zirlai bu hi aw?" tiin Upa chu a han zawt a. Ani pek chuan, "A... kumin zirlai hi a har riau mai a, kan zo lo deuhin kan hria a. Senior department zirlai bu hi kan ring ve mai," a lo ti awlsam then a!

Inneih inkhawm dangdai
Hei pawh hi a kohhran hming thupin Saizawh 'E' kohhran i ti teh ang! Vawikhat chu Pro. Pastor-in Bru tuak khat, la naupang tak hi Upa Inah a inneihtir a lawm maw le. A tir lamah chuan a tluang chho viau a. Thu chham hun a lo thleng a, a hmeichhia zawk chu a kun tlat a, a sawi duh ta reng reng lo mai! Inneihtirtuin chham tura a han ngen leh lai chuan a pit zek a, a tlanchhuak ta daih mai a.

A chhungten an umzui... A hnu deuhvah chuan pawr fap hian an rawn inhruai lut ve leh mai a. Engtin tin emaw chuan an zo ve thei hram chu a ni awm e. Hetiang hi a thlen chawk avangin inneih inkhawm laklawh lai te hian meizuk chawlh te han neih leh rih a ngai fo an ti!

Inkhawm peih lo
Inkhawm hi peih lo nangiang ngiang chu a lo awm theih dawn khawp mai. Mizoram khawthlang lama kohhran pakhat pawh hi kohhran indang tir an nih avangin Biak In an la nei lo va. Kohhran member pakhat Inah an inkhawm thin a. An inkhawmna In neitupa ber chu inkhawm peih lo em em mai hi a ni a. Zan khat pawh inkhawm tan hun tawhah hian tapchhakah mipui lam hnungchhawnin a thu khur mai a. 'Hotupa, ti rawh le, tan a hun ta e,' an han ti thin a, 'Ka inkhawm peih lo,' zu ti tlat a! Han hawi let zeuh se a inkhawm ni mai tur!

Hlaaaa Buuuuu!
A tawp nan Kawnpui lam i'n hawi daih teh ang. Kohhran pakhatah hian Upa khunkhan deuh mai, kohhranho ti hlim thei viau lawi si hi a awm a. 'Pathian thu' tihte pawh hi 'Pathian thuuuuu' tiin a thluk duai thin. Vawikhat chu inkhawm a hruai a. Kristian Hlabu-a thuchhiar inchhawn (responsive reading) hi chhiar turin a rawn dinchhuahpui a. Hlabu chu a'n keu va, "Hlaaaaa..." a'n ti hluai a, mahse hla a ni lo tih a hre leh si. Chutah a ngawi vang vang a, khawk rum rumin, "Buuuuuuuu..." a'n ti leh hluai mai chu, mipuiin insum har an ti ngei mai.

Tuesday, July 28, 2009

Old Trafford: Munich Tunnel

June 11, 2009 khan chawlh hmang turin Manchester ka thleng a. Thlen In kan thleng, thingpui Ina kan thut muan lai chuan ka thlen In pa Colin-a chuan, “Vawiin news kha i hre tawh em?” a’n ti nghal phawng a. “Ka hre hauh lo mai. Eng thil nge ni?” tia ka’n zawh chuan, “Ronaldo chuan Real Madrid a pan ta!” a ti a. Kan sawi kan sawi chho va, a tuka thlen In nu Lilian-i hova Old Trafford tlawh chu kan rel thlu zui ta nghe nghe a ni.

Old Trafford Museum, Stadium chhung leh Megastore velah hian kan tap chawhma thak a. Kil tinah hahipa sawi tham fe thil ka hmu zel mai! Thil hmuhnawm leh en manhla tak tak chanchin dangte kal kanin ka rilrua cham zui ta reng Munich Tunnel chanchin hi ka’n sawi daih teh ang.


Stadium chhim lam ‘South Stand’ an tiha awm he Munich Tunnel hian chanchin lungchhiatthlak tak, Manchester United tantu ni ve kher lo tan pawha ngaihthlak nuam hauh lo chu ngawi rengin a lo pho chhuak a. Tunnel chhung pang pheia thlalak leh thu runthlak tak tak inziak te chuan kum sawmnga zet kaltaa chhiatna rapthlak lo thlen lai boruakah khan min hruai kir leh a. Hnuk an ti ulh teuh thei zu nia!



February 6, 1958 a ni a. Manchester pan tur thlawhna, Airspeed Ambassador G-ALZU chuan Riem Airport, Belgrade chhuahsanin chawhnu dar 1:15 (GMT)-ah Munich Airport a rawn thleng a. Thlawhna tui thun zawka Manchester pana thlawh chhuah leh nghal tum an ni. He thlawhna chhungah hian Matt Busby-a hovin Manchester United team, Busby Babes an tih mai te leh staff te bakah journalists, photographers leh mi thenkhatte an chuang a, an vaiin mi 44 an ni.


A hma ni chiah hian United team hian UEFA ‘European Cup’ quarter-finals-ah Yagoslavian team ‘Red Star Belgrade chu hnehin semi-finals an lut a. Phurna nasa tak leh hmalam hun beiseina sang tak nen in lam an pan mek a ni. Amaherawhchu hemi ni hian khua a chhe em em a. Thlawhna tlan kawngah te chuan vur a awm nuaih bawk a. Reilotea Manchester thlen inbeisei an nih laiin tum angin thil a kal thei ta lo a ni.



Co-pilot Captain Reyment chuan chawhnu dar 2:19-ah thlawk chhuak tura an inpeih thu Munich control tower chu a hrilh a. Amaherawhchu engine lama fel lo awm avangin an hlawhchham ta tlat a. Minute 3 hnua thlawh chhuah an tum leh pawh chu a hlawhtling thei leh ta chuang lo a ni. Passenger zawng zawng thlawhna chhhuahsan a, inchhung lama lo chawl tura hrilh an ni a. Chutih lai chuan nasa takin vur a rawn tla leh ta zel bawk a. Chumi nia thlawh chhuah chu thil beiseiawm niin a lang ta lo. Player pakhat Duncan Edwards chuan heti hian in lamah telegram a lo thawn hman nghe nghe: “Thlawhna cancel vek a ni, naktukah lo haw ang. Duncan.”


Engine enfel nan zan khat tal riah a tul tur thu hrilh an ni nain pilot ber Captain Thain-a chuan fimkhur zawka thlawh chhuah theih mai a inring tlat a. Thlawhna an chhuahsan hnu minute 15 lekah passenger te chu thlawhnaa lut tura hrilh an ni leh ta a ni. Chutia thlawk chhuak tura an han inbuatsaih leh chu player thenkhat ngaih a tha thei tawh lo va. Thenkhatin a him deuh ringin a hnung lam an chuh a. Liam Wheland phei chu, “Hei hi kan thihna tur a ni ngei ang. Mahse ka inpeih e,” tiin a tawng chhuak nghe nghe a ni.


Chawhnu dar 3:3 ah chuan thlawk chhuak tura thutlukna an siam thu control tower hriattir a ni a. Captain Thain leh Reyment te chuan vur khawn karah fimkhur theihtawpa thlawh chhuah tumin thlawhna chu an ti che zui ta nghal a ni. Mahse thenkhat hlauhthawn ang ngeiin thil a thleng tan ta! Thlawhna chu beisei hunah a kang mai thei ta tlat lo! Captain Reyment-a chu, “Karei! Tihngaihna a awm ta lo!” tiin a te thawt a. Chhiatna rapthlak a thleng mek a ni tih hai rual a ni ta lo!


Thlawhna chu a tlankawng atang chuan chak takin a in khawh chhuak a. Airport hungna a sut tlang hnuah kawng sir lehlama In pakhat a su zui leh a. A darh ta chhuai mai a ni. Chutah mei alh nasa takin a rawn zui leh a. A chhunga chuang mi 21 chu chawp leh chilhin an thi nghal a, a hnuah mi pahnih dang an thi leh bawk.


Thi zingah hian United player pariat leh staff pathum an tel a. Player dam chhuak zinga mi Bobby Charlton chuan, an vanglai hun hmang tan chauh, football khawvela hma lam hun eng tak hmachhawn mek mi pariat zet mai an han thi chu runthlak a tihzia a sawi. He thil thleng hian kar lovah khawvel a nghawr chhuak nghal a ni.



The Busby Babes: Rawng sena chei ho zawng hi thite chu an ni.Thlalak naah hian hmun khatah lo awm khawm vek a!



February 6, 2008 khan Munich chhiatna lo thlen kum 50-na champha hi hman a ni a. He chhiatna atanga player dam khawchhuakte chu guests of honour an ni. He hunah hian Old Trafford stadium chhim lama South Stand hnuai phei tunnel chu Munich Tunnel tia hming thar puttir a ni ta a. Busby Babes ho hnuhma leh Munich chhiatna chungchang thuziak leh thlalak thahnem tak pho chhuah a ni.



Min kalpuitu Liliani hi Mancurian dik tak, United fan ruhkawl a lo ni bawk a. Tunnel chhung kan fan lai chuan he chhiatna lo thlen dan leh a lo thlen nia Manchester khawpui boruak te chu hnuk ulh teuhvin min hrilh a. Rilru a khawih duh ngei mai. United supporter ni ngai lem lo kei ngei pawhin ti hian hahipin ka rawn sawi chhawng ve leh ta hial nghe nghe a nih hi!


Watch Munich disaster news footage on Youtube

Sunday, July 12, 2009

Your kingdom come

Image: Llanfair Uniting Church


Lord God, because Jesus has tought us to trust you in all things,
We hold to his word and share his plea:
YOUR KINGDOM COME, O LORD.

Where nations budget for war, while Christ says,
"Put up your sword":
YOUR KINGDOM COME, O LORD.

Where countries waste food and covet fashion,
While Christ says, "I was hungry...I was thirsty...":
YOUR KINGDOM COME, O LORD.

While powerful governments claim their policies are heaven blessed,
While scripture says that God help the powerless:
YOUR KINGDOM COME, O LORD.

Where Christians seek the kingdom in the shape of their own church,
As if Christ had come to build and not break down barriers:
YOUR KINGDOM COME, O LORD.

Where women who speak up for their dignity
Are treated with scorn or contempt:
YOUR KINGDOM COME, O LORD.

Where men try hard to be tough,
Because they are afraid to be tender:
YOUR KINGDOM COME, O LORD.

Where we, obsessed with being adult,
Forget to become like little children:
YOUR KINGDOM COME, O LORD.

Where our prayer falter,
Our faith weakens, our light grows dim:
YOUR KINGDOM COME, O LORD.

Where Jesus Christ calls us:
YOUR KINGDOM COME, O LORD.

(He tawngtaina ropui tak hi ka phuah a ni hauh lo a nia! Ka kohhran lawina-ah hian Friday prayer kan nei thin a, chuta kan hman thin tawngtaina pakhat a ni a. Tha ka tih em avangin ka rawn chhuah chhawng a ni e)

Saturday, June 27, 2009

Information in nei em?

Kum 2003 kha a ni ta awm e. Lawngtlai Synod Bookroom-a ka lo thut lai takin nu berh ve tak pakhat, 'tui thlang' lam atanga chi seh lama lo kal chuan Bookroom chu a rawn dai lut ve hlawl a.

"Information in nei em?"
"Pawl engzat nge?"
"Pawl li"
"Aw, nei e"

Dawr nghaktu chuan chhuar pakhata lehkhabu pan ang reng tak chu a rawn la chhuak a. Ka'n en chian chuan chu nu thil duh chu Pawl li zirlai bu 'Information Technology' tih chu a ni tih ka hrethiam ve ta chauh va. Chu zirlai bu chu engtik atangin nge Primary School-ah an lo zir tan ka hre lo. Lawngtlai atanga mel za zeta hla, mau tuai leh dangpuithu-a chawm len naupang te paw'n an zir mek a ni tih erawh ka hre chiang.

Hetih hun lai vel bawk hian Lawngtlai atangin khawthlang lam tlawhin ka zin chhuak a. Khawmawi-a kan missionary te'n duat takin min lo mikhual a. Ka thlenna bul Mission School chu ka tlawh turte zinga mi a ni a, exam lai a ni. Zing chaw eikham, school tan hma si chuan kawt velah naupang lehkha zir an lo ri nak nak a. Kawtah ka han chhuak a, thing zarah te chuan naupangho chu an lehkhabu nen an lo fu fer fur mai a! An thil chhiar ri chu ka han ngaithla ngun deuh va, 'Monitor, CPU, Mouse, CD-ROM...' tihte chu a rawn ri tel ta nawk nawk mai! Ka han zawt chiang a, chung Bawm naupangte chuan 'information' an exam dawn a lo ni!

Khatih hma zawnga ka ngaihtuahnaa awm lian tak thin chu, "P.U pass hnuah pawh kum nga zet riah chilh meuhvin ka inzir a, ka graduate tawh bawk a. Tuna ka thawh ang thawh nan chuan a tawk thawkhat e," tih hi a ni. Mahse heng ka thil tawn ho tak anga lang te hian eng emaw ti takin keimahah thu an sawi tlat a. Ka dam chin reilote chhung pawh hian he khawvel hi nasa takin a lo danglam hman reng tawh a ni tih leh chu khawvel danglam zel chuan thui fe min lo tlansan tawh a ni tih 'ka chiang thar' ta tlat a ni.

Chu 'chian tharna' chuan zirna sang zawk zir turin min nawr chhuak leh ta nge nge a. Ka han zir zo leh meuh chu, 'a hma' leh 'a hnu' inthlauhzia kei aia hre chiang an awm hauh lo vang le!

Khawvel hmasawnna leh changkanna vir mup mup karah kan khawsa a. Keini hmanni lawka piang te paw'n kan naupan lai hun leh tuna naupangten an hun tawng mek inthlauhzia chu nasa tak a ni tih kan hmu a ni a. Hetih lai hian kan ram hruaitu, Kohhran hruaitu, khawtlang hruaitu, etc. zingah 'rinna nghetin kawng hlui tha kha zawhin..' tih hla ang deuh va tih dan hlui sahuai thing vawn tlat mai, awmze neia thang zel turin zir belh ngai an nei a ni tih pawm hlei thei hauh lo, an hriat than khawvel bak khawvel dang a awm a ni tih hre mang hauh lo an kat nuk em aw?

Luang thli chhem nghin ang mai a 'lehlam lehlama vawrh leh len len naupang' erawh nih kan tum tur a ni lo vang a. Amaherawhchu awmze nei a thang leh hmsawn tur chuan a hunlai mila chet lak thiam a tul a. Chutiang ti thei tur chuan 'tunlai thil awmzia' hi a tawkfang tal hriat a tul thin a lo ni.

Information in nei em?

Tuesday, June 9, 2009

Stratford-upon-Avon

Pu Siamkima'n a chanchin a ziah ka chhiar lai khan hemi hmun ngei hi ka mitin a la hmu ang a, Stratford-upon-Avon leilung ngei hi ka ke hian a la rap ve ang tih reng reng ka lo ngaihtuah thleng pha lo. Mahse chumi ni chu a lo thleng ta tlat a. Vannei hi ka inti ve em em a ni. William Shakespeare-a hi tunge a nih a, engang taka ropui nge a nih, tih hi sawi ka tum lo va, sawi tul lah ka ti hek lo. He mi ropui pianna, a tuallenna leh a thihna hmun hlimthla thenkhat tarlan ve erawh chu tihmakmawh niah ka ngai ve tlat thung a ni.

Lui hmingthang, Avon lui kamah te chuan ka han hawi ve vauh vauh a. A chhan sawi tur awm chiah si lo hian lung a'n leng ve thla ngawt bawk a!


Holy Trinity Kohhran, Shakespeare's Church an tih deuh kher chhungah chuan Shakespeare-a chu an zalh a lo ni a. Maicham thlen hma, zawl deuh duai hnuai chu a zalna hmun chu a ni. Chhinchhiahna an tar mai loh hi chu thlan a ni tih tilangtu thil dang a awm lem lo. A thlana thu inziak hi a thu a un khawp mai.
Good frend for Iesvs sake forbeare,
To digg the dvst encloased heare.
Blest be ye man yt spares thes stones,
And cvrst be he yt moves my bones.


Shakespeare-a an zalhna bul chiahah chuan a nupui, Anne Hathaway pawh an lo phum ve reng a. Kan mi ropui ruang pawh a khawhar lutuk lo vang chu. A nupui hnenah hian a khum 'tha ber dawttu' chiah a hnutchhiah a, abak a ro dang zawng zawng chu a fanu kutah a hlan vek an tia. A mak ka ti ang reng!


A baptisma channa leh a phumna chhinchhiahnate chu roh takin an lo vawng tha thlap a. A phumna Biak In chhungah chuan bangah an lo tar a.



John Shakespeare-a In, Shakespeare-a pianna hmun nia sawi chu uluk tak leh duat taka vawnthat a lo la ni a. A hun lai chuan In ropui pangngai tak zawng a ni ve ngei ang.


Kawtthler velah te chuan mipui an zi nuai nuai a. Cafe leh dawr chi hrang hrang te chu an bawr luai luai reng bawk. Heng mipui zozaite hi William Shakespeare-a avanga hmun hrang hrang atanga lo kal khawm te an ni. Chutianga mipui insulpel karah chuan kawtthler lun laiah Shakespeare play lo chang mawlh mawlh tawk an awm bawk a. A ropui dangdai hle.

Saturday, May 23, 2009

Pathian Hmel

Dinhmun a han phet rap rap a, beisei loh leh duh loh zawng tak maia thil a rawn thlen rup rup chuan mihring rilru leh ngaihtuahna hi a lo pachhe thei dawn khawp mai a lo ni! Chhun te hi a reiin a ninawm ngawih ngawih a, zan lah a nghahhlehawm der chuang si lo. Ei tur reng reng kain tui a tih miah tawh loh va, mut huna mut a chhuah hauh tawh loh chuan hringnun sana hi awmze neiin a her thei tawh ngai hek lo. Eng emaw ti tak hian nun chhhungril hi a khawhar ngawih ngawih a, mi zinga awm lah a nuam chuang hauh si lo. Hun kal tawhin mi a chhun nat vawng vawng tawh ahnuhmana hma lam huna beiseina neih miah si loh phei chuan nun hi thim zingah pheh thlukin a awm a. Thi reng siin nung hming kan pu ve mai mai tawh thin.

Ding lam leh vei lam, hmalam leh hnung lamah beiseina awm a awm tawh loh meuh chuan chung lam thlir a, hmangaihtu Pathian hmel lo lang tur nghak tura infuih mai loh chu tih theih dang a awm tawh lo. Mihring ngaihtuahnain a ngaihtuah phak leh mitin a hmuh phak bakah chiah hian rinna kan tih hi a lo in tan ve dawn chauh a lo ni. Chu rinna chuan beidawnna thim chhah tak karah pawh khawvar lo thleng tur chu a hmu thei si thin a.

Mangannain mi a han tuam a, thlarau nun chau va a han hui pap pap tawh chuan, "Ka Pathian, ka Pathian, engahnge mi kalsan?" tia au rawih rawih mai te hi thilmak a lo ni hauh lo. Chutih kara beiseina kawng lo inhawng tur la nghah leh rih ngai te phei chu thil awlai a ni lo takzet. Nimahsela kan dilna zawng zawng, "Ni nghal rawh se," tia min chhang vek ngai lem lo, dawhthei taka nghak tura min duh fotu Pathian chunga rinna nghah hi a tul thin si!

Ringtu tha eltiang, 'a rau hlang' an tih ang chi pawh ni hial mah i la famkimlohna khawvela cheng mihring famkim lo kan nih hi a bang dawn chuang lo. He taksa in, leia sak hi a la chim ang a, he khawvel ngei pawh hi a la boral dawn. Chumi avang chuan chhe ve lo tur leh ral ve ngai lo tur chung lama thil awma rilru nghah tlat tluka thil finthlak hi a awm mawlh lo.

Tuna kan awm ang hi thil awm reng dan tur emaw tih a awl fo. Mahse a ni lo. Khawfing hi a la chat dawn. Amah ngei min lam tura a lo kal hunah chuan he leia kan hrehawmna te hi kan lawmna pangpar tur an lo la ni ang a, kan tahna mittui te hi lawmna mittuiah an lo la chang ang. Chutih hunah chuan he khawvela kan khualzinna chanchin te hi pangchang takin kan la hrilh ve ang chu.

Aw le, hetiang dinhmun leh ngaihtuahna atanga lo chhuak Pathian Hmel chu a hnuaia mi hi a ni e.



(Subtitle-a 'mangang, ritphurin' tih hi a satute sak dan ang hian 'mangan ritphurin' tih zawk tur a ni)

Wednesday, May 13, 2009

Kohhran: A nuihzatthlak lam

Ho Huang category pawh a khawhar rei ta. Khawnge tuntum chu thu ho lam mai mai sawiin titi phungleng ka'n vawrh teh ang! 'Kohhran' han tih hian a puithu lam ringawt hi a lo ni bik lo. Nuihzatthlak leh hlimawm tak tak thil hi a thleng ve reng bawk a ni. Chuti lam hawi chu tuntuma kan 'sapzek' a ni.

Awk e!
Vairengte khawi veng ber nge ka hre ta lo, thianpa Kima min hrilh a ni. Pathianni zanah Zaipawlin hla an rem dawn a. Conductor chuan a han vai ding a, 'Doooooh...' a'n ti vang vang a. Mipui pawh an reh thuap mai. 'Doooooh...' a'n ti leh a, a lak tanna tur a han vai ve leh chuan chung lam atangin fiah fai tha tawk hian, "Awk e!" a rawn tih khalh! Zai zui mai a har khawp mai, an ti!

Ek In chhin
Hei hi Upa Thangsiama'n ama chanchin a sawi ka hriat a ni. Khaw pakhatah hian crusade neiin an hlim hle mai a. Zan khat chu pulpit-a thusawi tura a thut ren rawn tawh hnuah a ek a chhuak ta tlat mai a. Thusawi laiin a tibuai ngei dawna a lan avangin ek in lam pan leh mai chu a ngai ta. Chairman-in thusawitu kohna hla a thlan ve leh chuan a chhuak ta zal zal a. An naute zinga pakhat hnenah chuan, "Ka rawn luh leh hma chu lo nawn ang che," tiin a chah thlap bawk a.

A thlen in te ek in kha a khur laih chi (pit latrine), a chhinna awm chi a ni a. A inthiar zo chu hmanhmawh takin Biak In lam chu a pan a. Biak In-a a han lut, pulpit a pan chhoh lai vel chuan mipui chuan an rawn nuih deuh tha hlawm hian a hmu a. A han in enchian nak chuan ek in chhin kha pulpit lamah a lo lawnpui mek chu niin!

Sacrament modified!
Sangau lam ve thung. A hming chu sawi lo i la, Pastor-a an nemngheh tirhin vawikhat chu Lalpa Zanriah Sakramen hi a buatsaih a. La ti thang lo ta chu, a chhang zawk sem hmasa lovin uain zawk chu a sem hmasa ta hlauh mai a. Uain a sem lai chuan, "Hei hi ka taksa..." te chu a ti ang nawk nawk lawi a. Upa ho pawh mak tiin an hawi he haw hlawm a. Inkhawm banah chuan, "Engatinge khatia uain zawk i sem hmasak tak mai?" tiin an zawt a. Tisual nih kha duh bik hek lo, "Ka modify a nih kha!" a ti.

Lal Tawngtai malsawmna
Aizawl Kohhran pakhatah hian Pathianni zan vawi khat chu inkhawm an thahnem hle mai a. Inkhawm ban dawnah chuan chairman, an Upa senior chuan, "He hla kan sak zawhah hian kan Pro. Pastor-in khawngaihin Lalpa Tawngtainain min tin se la..." a ti pek a. Malsawmna tih turah lalpa Tawngtaina a ti palh a ni. Hla sak a zo va, Pro. Pastor tuai tir tih takah Upa senior ngenna ti hlawhtling tur chuan a rawn pen chhuak a. "Kan Pa..." A sawi zel a, 'Sual tura thlemna...' tih lai velah chuan a buai ta tlat. A ngawi ta vang vang mai a. Chutah chairman chuan, "Khai le, mipuiin i zawm ang..." a rawn ti a!

A ba ba!
Hei hi tun hma lama Sailam kohhrana thil thleng, Upa Chhuana min hrilh a ni. Sunday School exam an nei a. Pa pakhat hian a fapa tawngthei lo hi kaa chhang ho awmna lamah chuan a rawn hruai ve mauh mai a. Zirtirtu te chuan, "A sawi a hriat theih si loh va..." an tih pawh chuan a Pa chuan, "Keiman a sawi chu ka hre thei a lawm," a ti miau si a, zawhna chu an zawt ve ta a ni.

"Isua pianna kha khawi khua nge?"
"A ba ba"
- "Bethlehem a tihna a nih kha"
"A nih leh Isua nu hming kha?"
"A ba ba"
- "Mari a tihna a nih kha"
"Isua zirtirte kha engzat nge an nih?"
"A ba ba"
- "Sawmpahnih a tihna a nih kha"

Chutiang zelin... Zirtirtute pawh an buai nak mai!

Tawngtai Duet
Zohmun lamah pakai i la. Tlaivara tawngtai zan a ni a. Tawngtai kar lakah thusawi tawi a awm zel bawk a. 12:30 chu Pro. Pastor thusawi hun tur a ni. Chairman chuan Bible te chhiarin thu hma tlem a nei a. Chutih lai chuan Pro. Pastor chu a lo mutthlu hman hlauh mai a. Chairman-in "I lo tawngtai ang u...," a tih chu ani harh chiang mang lo chuan tawngtai rual tawh tur emaw a ti. Thahnem ngai tak mai chuan a bei chho ve ta ngheng mai a, a tawpna siamtuah te chuan a la tang zui! A han 'Amen' chiah chu Biak In-a awm zawng zawng chu an lo nui char char mai a. Tawngtai rual ni lovin, chairman tawngtai chauh kha a lo la ni si, a lo duet pui chiam mai a lo ni!

(Inspired by Bishop's Jokes)

Awmzel tur :-)

Monday, May 4, 2009

My Editorial-II


“Mihring tan vawikhawt thih ruat a ni” tih thu dik hi tumah hrilh nawn kan ngai awm lo ve. Engtikah emaw ka thi dawn tih kan chiang a, chumi atana inbuatsaih a tul zia pawh kan sawi thin. Chatuan atana inbuatsaih tluka thil pawimawh hi a awm lo vang.

Chutih rual chuan thil pawimawh tak hriat tel ngei ngei tur a awm. Chu chu, “nung tura inbuatsaih” hi a ni. He khawvelah hian Pathianin rem a tih chhung chuan kan nung dawn a. Kan hmakhua kan ngaihtuah a ngai a, keimahni chauh ni lovin midangte nen kan nunho a tul bawk. Hetah tak hian a ni, nun dan thiam a tul thin ni.

Engtia rei nge kan dam, tih hi thil pawimawh ber a ni lo. Ka nun dan hi engang quality nge a nih, tih erawh a pawimawh hle a ni. Lal Isua damchhung kum 33 lek kha mihring zawng zawngte tana chatuana ‘Nunna’ a ni. Chutiang taka nun quality chu mihringte hian kan phak hauh lo vang. Mahse he nun hi mihringte tana nun dan tur model sang ber a ni.

Min siamtu leh min neitu Pathian tan leh kan mihringpuite tana a tangkai thei ang bera nun leh kan awmna hmun apiang ‘Lalpa malsawm ram rim’ a lo nam theihna tura nun tluka thil hlu hi mihring tan a awm leh thei chuang lo vang. ‘Tawmkai ve tawk tawk’ ah hian duhtawk mai lo i la. He kan damchhung tawiteah hian thil tha sang ber tih i tum theuh ang u.

(Chhimbal, An Official Organ of Chennai Mizo Welfare Association, Vol. 10 No. 11 April 6, 2008)

P.S: He editorial ka ziah lai khan lo hrechhuak ni i la chu Christian Aid thuvawn (strapline), 'We believe in life before death' tih hi ka thai lang tel ngei ang maw le!

Saturday, April 25, 2009

Weekend at Windermere

It was a wonderful weekend indeed! There are two reasons why I call it wonderful. First, during the weekend (April, 17-19) we had a Partners' Meeting where a truly fine Christians from different places in England and Wales met together. Besides the courses we have done, the joy and the warmth of fellowship we shared together were wonderful experiences which could never be forgotten. Second, the place where we met, Windermere, was one of England's most popular places for holidays and summer homes!

Here are few of many pictures I would like to share with you. They can also serve as pictorial supplements to Sian's report on Llanfair's Blog.

The Windermere Centre: The place where we stay


A lovely day for a ride!


I was there!


The dock where we docked:)


A perfect place for the swans


Lots of great fun for all ages!


The woods: A cool and refreshing rest, and of course, a wonderful view!

Tuesday, April 7, 2009

His pain our gain


He milem chuang T-Shirt hi kum 2006-a OM Books, Chennai-a ka lei a ni. A hmaa thil inziak avang hian ka hmuh phat atangin he kawr hian min hip nghal a. A phuai deuh fap tawh hnu thlengin ka ha awl lo ta reng a ni. Tunah chuan khawi bawlhhlawh paihna hmunah emaw a tawih tan mek tawh ta ve ang.

Holy Week kan lo thleng leh ta a. Rilruin Good Friday leh Easter lam a hawi nasa lehzual ta. Chutih lai chuan ka ngaihhlut em em thin he T-Shirt thlalak hi ka hai chhuak nawlh mai a. A hun laia thil tam tak min ngaihtuah tirte chu rilruah a lo lang thar leh uai uai mai.

Lal Isua nun inkawlkalh (paradox) nasa lutuk mai hi thilmak a ni. Nunna tui kawltu kha kros lera tuihal a au kha a ni tlat a, chatuan nunna petu, mitthite kaithotu kha a mualpho thei ang bera tihhlum a ni a, thawkrim leh phurrit phurte tana chawlhna tiamtu kha thlan thisena far khawpa lungngaia mangang kha a ni tlat lawi si. Sualna nei lo mithianghlim, misual bawlhhlawh ber anga thiamloh chantir a ni tlat te hi a mak. Midangte tidamtu ropui khan mahni a inti dam thei tlat lo va, lei leh van Lal ni si khan mite hmuhsit leh endawng a hlawh tlat si. Pathian meuh han thih leh rih te hi khawvel ngaihtuahna atang chuan thil awmang lo lutuk a ni.

He thil inkawlkalh hi hrilhfiah dan kawng khat chauh a awm. Min hmangaih avangin Pathian anga awma, Pathian tluka awm chu thil thlakhlelh hleihtheihah a ruat lo va. Kan hausakna turin a rethei a, kan damna turin a tuar a, kan nunna turin a thi a lo ni!

Rilru hah avanga zanlaia han hui pap pap changte a lo awm a. Chutiang hunah te chuan tawngtaiin a lam han hawi i la, "Khatah khan ka kal tawh asin," tiin kawng a lo sat vek a, ka bo lohna turin chhawl a lo bang dim diam a. He kros thiltihtheihna avang hian, "Thih hlauhawmah kan awm, mahse hlimin kan zai," tih hla te hi mittui nen ka sa ta fo mai!

Hling lukhum i khum keiin lallukhum,
I thihna ka tan nunna a lo ni.

Pathian hmangaihna hi hei aia fiaha sawi thiam hi a va chakawm em!

Friday, March 27, 2009

Hman leh tun


Swansea khawpui hmun pakhata traffic light avanga kan din lai tak chuan kawng thlang lam chu ka zu hawi thla a. He in hian min lo ep at mai a. Ka'n en chian nak chuan Biak In emaw ka tih kha a lo ni hauh lo. Islamic centre pakhat a ni.

He In hi kristianten Pathian an biakna hmun a ni thin. Pathianniah te chuan mipui thahnem tak an lo kal khawm a, Pathian thu leh hlain an inpawlho thin. Hmanah chuan.

Wales ram hi reporter pakhatin, "Wales ramah Diabola hnuhma engmah ka hmu lo" a tih hial khawpa harhna nasa takin a tuam ram, Rome ho hunlai atanga kristian ram lo ni tan tawh, kohhran chakna ram, miten Pathian thu an lak urhsun em em thinna ram a ni. Hmanah chuan.

Hun a lo kal zel a, hmasawnna leh changkanna a sang tial tial a, nawmsakna leh awlsamna a nasa tial tial a, mite thlarau nun erawh a rawp tial tial thung a. Kristianna hnuhma hmuh tur a tlem tial tial a, kristian an nih leh nih loh pawh inhre chiang lo an pung tulh tulh thung. Tunah chuan.

Hengte hian nasa takin kohhran a khawih a. Mahni Biak In pawh enkawl zo tawh lo khawpa kohhran a awngrawp meuh chuan hetiang hian Mosolman unaute kutah kan Biak In te chu loh theih lohva hralh a lo ngai ta a ni. Biak In an khar zawih zawih a, sakhaw dang mite kutah a han awm ta mai te, Biak In tha pui pui sumdawnna hmun, apartment leh vantlang hmuna an lo chang ta mai te mita hmuh fo chuan rilru hi a na ve vawng vawng thin.

'Tun' hi 'hman' a lo nih hunah Mizoram kristianna hian engnge a an ve ang, tih hi ka ngaihtuahna luah tu a ni ta fo a. Star TV kan nei tan dek dek tiha School naupang thenkhatin Setana biak an han zir tan nghal ringawt mai te, information technology lamah kan mit a keu tan dek dek chauh tiha zahmawh thlalak siam leh thehdarh kawnga kan han hmanhlel nghal viau mai te, midang ang bawka sum leh pai uma kan han inpal thlu nawk nawk mai te hian ngaih an ti tha chiah lo a. Khawthlang kristianna paw'n a nep zawh loh heng khawvel hmasawnna te hian engtiang takin nge min la sawp chhoh zel dawn, tih te hi ka helhkam ta riau mai!

Monday, March 16, 2009

Titi

Lunglei leh Lawngtlai inkara khaw pakhat chu 'kawn thu khua' an ti mauh mai! He khua hi kei pawn ka tlan pel ve fo thin a, thlasik lai chuan an sawi ang tak tak hian a pui apang, a lian a te, kawnah nilum aiin an lo thu khup thin. Nilum ai ho chuan engnge an tih bera i rin? Chhan a har vak lo, an titi! 'Kawn thu veng' tia koh ve kher lem loh, hetianga nilum ai paha titi thin khua hi Mizoramah an thahnem fu ang. Tuntum chu kei pawh nilum hnung puak chungin khaw nge titi phungleng ka'n vawrh teh ang!

Tapchhak zawl titi, pum titi, kawtchhuah titi, nula rim titi, thlan lai titi, khawhar in titi, e khai kan va titi nasa teh lul em! Mizo nunah khawi hmun mai pawh hi titina hmun a ni ta mai emaw tih tur a ni. Khawhar lenpuinaah pawh kan titi luih luih a, kan nui hluah hluah thei zel mai. Mizo kristian hmasa te pawh kha inkhawmnaah pawh an titi leh luai luai thin an ti.

Ram a han buai a, takchhak zawlah, lungthu tlawh chhanin Indira Gandhi, India sipai, Assam sorkar, UNO leh Arakan tih vel kha an han sep kual vel ta thin a nia! A 'effective' dan tak hre chiah lo mah i la, ropui ve tak chu a ni hrim hrim mai. Thingtlang pa berh ve te emaw tih pawh hi an han titi tak tak chuan politics chungchang te hi sawi tur an lo hre ril phian zel reng a ni.

Khawiah pawh hian titi thiam bik hi an lo awm zel a, an bula awm pawh a nuam phian zel. Vawi khat chu kan khua hian, a tia lawm kan thian pa'n, sangha tlang vuak kan nei a. A tukah chuan kawtchhuaha nilum ai pahin kan thu khawm leh a. Kan khaw titi thiam chuan kan sangha tlang vuak chanchin chu a han sawi tak tak mai a leh! Kal ve vek e ti lo chuan ngaihnawm ti em em hian kan ngaithla thup mai a ni, a ti. Pun khawm nikhua hian pa titi thiam deuh chu khawilai kilkhatah emaw hian an bial laih laih chawk a ni.

Titi thiam leh lutuk pawh hi a awm ve thei tho awm mang e ka ti. Pa pakhat pawh hian Japan ral beih thu kha a sawi a. "Chutia hnim pik kara ka kun phei lai tak chuan ka chal darah tak mai hian a rawn verh siah mai a. Ka let tawp mai a. Ka thinrim lutuk chuan 'engnge ni na vei' tiin ka bawh phei ve ta a. Ka lailung dawt chuan a thin hnunah tak mai ka'n vit thawih mai a, a then nawi nawi mai a ni,' a ti e," an ti!

'Mizo mipa an titi khawm a, an nuih dur dur tawh chuan zahmawh an sawi a ni duh phian,' tih hi a dik thui viau em aw, ka ti. Heti lam sawi hi nuam kan ti phian mai. Tun hnaiah pawh Mizo zaithiam lar pakhat sex video put ru chungchang Mizo website hrang hrangah tarlan a ni a. Internet-a titi pha, Mizo zingah rau rau pawh 'intellectual'-a ngaih te meuh pawhin he thilin 'legal, social, theological, ethical issue' a rawn hrinchhuah sawi tur tam tak a awm laiin a zahmawh lam hawi kha sawi nuam kan tih a ni tlangpui tlat a ni.

Mizote tluka titi nuam ti hi khawvelah an tam bik lo hial ang. Kan tawng hmang hrim hrim hi a 'monologue' lem lo va, a 'dialogue' em em a ni, ti i la a dik ber awm e. Missionary te an lo chhuah pawh khan pakhatin thusawi a, ngaihthlak ngat ngat kha an thiam reng reng lo. Thusawi laiin 'I neck-tie kha engzat man nge?' tih mai mai kha an zawt an zawt mai a ni. Titi hnam kan nihna khan kawng leh lamah chuan chanchintha a ti darh chak hlauh thung. Sapho pawh khan 'Vawi khat sawi tawh chuan an sawi darh zung zung mai a ni' an ti.

Titi hi a tha zawng leh a chhe zawnga hman theih ve ve niin a lang. Mi dang pawisawi zawng leh ngaihthlak hrehawm zawnga titi loh tum hram i la, that tlanna tur leh thil tangkai pawchhuak zawngin titi uar i la a tha ngawt ang.

'A thilmak tih zawng zawng thu chu titi rawh u' kan Bible-in a tih ang khan Pathian thu te pawh hi titi nan hmang tam i la, kan tisual lo tawp ang le! Tuichhunchhuah bula Samari hmeichhia leh Emau kawnga thian duh pahnih Isua nena titi te pawh kha rilruin a hre chhuak rum rum mai!

Wednesday, February 25, 2009

My Editorial - I


Tumahin kan hnial theih loh hringnuna thil thleng mek leh la thleng zel tur chu, “Miin a theh apiang, chumi vek chu a seng bawk dawn si a,” tih kan Bible-in a sawi hi a ni.

Kum 2008 January thla chu a zatve dawn kan lo hmang ral leh ta. Krismas leh Kumthar chawlh te hmangin hun eng emaw chen kan hahchawl a. Tunah chuan thawh hun a lo ni leh ta. Rilru nei leh mi puitling tan chuan kum tawpa a rah seng tur thlir ran chunga thahnemngaihna tih thar leh hun a ni.

Hlawhtlinna leh lei lam malsawmna kan dawn hian, “Pathian malsawmna liau liau a ni,” tiin kan sawi thin. Hei hi a dik hle. Amaherawhchu thil pakhat kan hriat tel ngei ngei tur a awm: mi a lo hlawhtlin hian a ‘tuh rah’ a seng a, a thawhrim man a tel a ni, tih hi.

Pathian malsawmna, hlawhtlinna kan tihah te hian mihring a tel a. ‘Hnathawktu’ mihring a awm chawk. Engmah ti lo, mi thuthluang mai mai hi Pathianin MA a pass tir ngawt lo vang a, lo vat peih lo leh hlo thlo peih lo hi Pathianin buh phur 100 a thar tir ngawt lo vang tih dik takin kan hre si a.

(Chhimbal, An official organ of Chennai Mizo Welfare Association, Vol. X No.2, Jan 13, 2007)

  © Blogger template 'Ultimatum' by Ourblogtemplates.com 2008

Back to TOP